Jako opiekun swojego ukochanego kota, na pewno zastanawiasz się, jak możesz wydłużyć jego życie, abyście mogli cieszyć się wspólnymi chwilami jak najdłużej. W tyk artykule przybliżamy dla Ciebie ostatnie wyniki badań i ciekawostki na temat tego czy koty faktycznie mogą żyć dwa razy dłużej?
Jaki jest najczęstszy powód chorób u kotów?
Małe urocze łapki, wilgotny nosek, puchata mięciutka sierść i to cudowne kojące mruczenie. Nasi koci przyjaciele wnoszą do naszego życia ogrom radości i miłości, więc to naturalne, że chcielibyśmy by mogli dzielić życie z nami jak najdłużej. Niestety nasi koci towarzysze żyją zdecydowanie krócej od nas. Jednym z najczęstszych powodów ich odejścia jest przewlekła choroba nerek. Zmaga się z nią co 3 kot powyżej 8 roku życia. U kotów pomiędzy 12 a 14 rokiem życia nawet 80% jest chorych (dane zmienne w zależności od rasy). Jak możemy z tym walczyć?
Ważną częścią jest odpowiednia dieta, która może pomóc w zapobieganiu zapoczątkowania choroby nerek. Przewlekła choroba nerek jest nieuleczalna, dlatego jeśli kot na nią zachoruje, możemy jedynie spowolnić jej przebieg i minimalizować negatywne skutki.
Czy jest szansa, aby szanse na wyleczenie choroby nerek u kota mogły się zmienić?
Odkrycie Japońskiego naukowca profesora Toru Miyazaki wydaje się być przełomem zarówno w zapobieganiu zachorowaniu na przewlekłą chorobę nerek jak i jej leczeniu.
W latach 90-tych ubiegłego wieku immunolog Miyazaki, podczas badań dotyczących poszukiwania genów związanych z odpornością odkrył białko, które jak się wydawało, hamowało apoptozę, czyli programowaną śmierć, makrofagów. Z tego powodu białko to zostało nazwane AIM (z ang. apoptosis inhibitor macrophage). Obecnie znane jest ono również jako białko CD5L i kodowane jest przez gen Cd5l. Mimo odkrycia tego białka, jego właściwa funkcja przez długi czas pozostawała tajemnicą. Przełom w badaniach przyniosła rozmowa z profesorem Goldstein’em – specjalistą od przemian cholesterolu. Doświadczenie na myszach posiadających gen kodujący AIM oraz go nie posiadających, wykazało, że u otyłych myszy z brakiem AIM kondycja się pogarszała zdecydowanie szybciej niż u myszy z AIM.
AIM występuje w dużych ilościach we krwi. Jest białkiem o masie około 40 kDa, zbudowanym z 3 lub 4 domen, jest ono połączone z pentamerem IgM. Immunoglobulina M (IgM) to przeciwciało, które jest wytwarzane w organizmie jako pierwsze po kontakcie z obcym antygenem. Połączenie AIM z IgM pozwala krążyć mu we krwi i nie być wydalanym z moczem w czasie, kiedy organizm jest zdrowy.
W momencie upośledzenia funkcji nerek dochodzi do ostrej niewydolności. Następuje martwica komórek nabłonkowych kanalików nerkowych, które odrywają się i gromadzą w kanaliku proksymalnym, fizycznie blokując światło kanalika. Powoduje to zmniejszenie filtracji kłębuszkowej oraz pobudza wytwarzanie czynników zapalnych, dodatkowo pogłębiając uszkodzenie kanalików nerkowych. U ludzi i myszy AIM odłącza się od pentameru IgM i z krwi przechodzi do moczu, gdzie otacza martwe komórki nabłonka. Służy to za swojego rodzaju oznaczenie, które informuje o konieczności fagocytozy tych komórek (np. przez makrofagi). W ten sposób martwe komórki są efektywnie usuwane, odblokowując świtało kanalika nerkowego i nerki wracają do zdrowia.
Upraszając, można porównać to do zapchanej umywalki. W ostrej niewydolności nerek “odpływ” nerki jest “zapchany” obumarłymi komórkami. Żeby nerki mogły znów prawidłowo funkcjonować, tak jak w przypadku umywalki, potrzebny jest odpowiedni środek, który udrożni odpływ. Rolę tego środka pełni białko AIM.
Niestety sytuacja wygląda inaczej u kotów. Kocie białka AIM są tak mocno związane z pentamerem IgM (około 1000 razy mocniej niż u ludzi i myszy), że nie zostają uwolnione i nie przedostają się do moczu. Co za tym idzie, nie otaczają martwych komórek uszkodzonych nerek, światło kanalików nie zostaje oczyszczone, choroba nadal się rozwija i ostra niewydolność nerek przechodzi w formę przewlekłą, co w ostatecznej konsekwencji, po czasie prowadzi do śmierci zwierzęcia.
Doświadczenia wykazały, że podanie wolnego AIM (nie połączonego z pentamerem IgM) myszom nie posiadającym AIM, pozwala na ich wyzdrowienie.
Na tych odkryciach oparte są aktualne próby stworzenia masowej syntezy AIM, które mogłoby pomagać zarówno jako środek zapobiegawczy w formie suplementów, ale również jako lek już w stadium przewlekłej niewydolności nerek.
Wyeliminowanie chorób nerek u kotów potencjalnie wydłużyłoby ich życie nawet o 15 lat. Przy aktualnej oczekiwanej średniej życia kotów wynoszącej również około 15 lat, byłoby to 2-krotne zwiększenie długości życia naszych mruczących przyjaciół.
Wprowadzenie AIM na rynek jest przewidywane na 2025 rok.
Bibliografia
Toru Miyazaki, Satoko Arai, #4810 DIAGNOSTIC AND THERAPEUTIC IMPACTS OF AIM ON END-STAGE KIDNEY DISEASE, Nephrology Dialysis Transplantation, Volume 38, Issue Supplement_1, June 2023, gfad063c_4810, https://doi.org/10.1093/ndt/gfad063c_4810
Sugisawa, R., Hiramoto, E., Matsuoka, S. et al. Impact of feline AIM on the susceptibility of cats to renal disease. Sci Rep 6, 35251 (2016). https://doi.org/10.1038/srep35251
Otake, T. (2020) Aiming to double cats’ lifespan, The University of Tokyo. Available at: https://www.u-tokyo.ac.jp/focus/en/features/z1304_00039.html
Itakura, K. (2021) Japanese Cat Lovers Power Medical Innovation: Today Feline Kidney Disease—Tomorrow Alzheimer’s?, nippon.com. Available at: https://www.nippon.com/en/japan-topics/e00190/
Brown CA, Elliott J, Schmiedt CW, Brown SA. Chronic Kidney Disease in Aged Cats: Clinical Features, Morphology, and Proposed Pathogeneses. Veterinary Pathology. 2016;53(2):309-326. doi:10.1177/0300985815622975
